Benzinebrander of multifuelbrander: gebruiken en onderhouden

Buiten West-Europa lijkt de benzinebrander of multifuelbrander in verreweg de meeste gevallen de beste keuze.  Hoe gebruik je de benzinebrander, hoe moet je ‘m onderhouden en wat moet je doen als alles tegensputtert?

Brander kopen

Een brander kun je kopen bij de volgende aanbieder:

Lees ook:
– Welke brandstof voor de benzinebrander?
– Test benzinebranders (multifuelbranders) 2013

De voordelen

Multifuelbranders zijn branders die minimaal werken op benzine en petroleum, en soms op een heel scala aan brandstoffen ­inclusief gas. Deze branders zijn niet goedkoop, maar benzine is relatief nog steeds goedkoop om op te koken, zeker buiten West-Europa. En daar worden deze branders vanuit Nederlands oogpunt voor verkocht. Benzinebranders zijn verder relatief veilig, want ze geven geen steekvlam als je ze omdraait of als ze omvallen en dat doen gasbranders wel. Benzine- of multifuelbranders presteren ook prima bij temperaturen tot diep onder nul. Geen enkele brander is dol op lage temperaturen, maar gas, spiritus en diesel hebben er het meest last van. Verkrijgbaarheid van de brandstof is echter het beslissende voordeel: waar is benzine nu niet te koop? En als het al ergens niet te koop is, omdat er geen auto’s komen, dan wordt daar vrijwel altijd overgeschakeld op petroleum. Benzine is verder een efficiënte, snelle brandstof. Dat betekent dus niet alleen korte kooktijden, maar ook dat je op een tocht relatief weinig brandstof nodig hebt. Ter indicatie: op 1 liter benzine kun je met twee personen wel een week voort, ga daar maar eens aanstaan met tankjes gas. Dat is vooral van ­belang voor lange tochten zonder bevoorradingsmogelijkheden. Tot slot nog een triviaal voordeel: de keuze uit benzinebranders is groot. Nadelen zijn er ook: benzine is bijzonder vluchtig en brandgevaarlijk. Juist die vluchtigheid verklaart echter het succes bij lage temperaturen.

De bediening

Groot voordeel van het gebruik van de gasbrander is zijn bedieningsgemak: goed regelbaar, lucifer erbij en hij brandt. Benzine brandt ook als je er een lucifer bij houdt, maar het walmt en je kunt er op die manier niet op koken. Benzine moet je eerst vergassen en pas daarna geeft het een goede vlam. De bediening van een benzinebrander is daarom iets omslachtiger. Van vloeibare ­benzine maak je namelijk eerst gas door de benzinetank of –fles onder druk te zetten. De vloeistof stroomt zo richting branderkop en, voordat het de sproeier daadwerkelijk bereikt, wordt het via lokale voorverwarming gasvormig gemaakt. Bovendien wordt dit gas in een soort voorportaal gemengd met lucht, ­waarna de juiste mix onder druk richting branderkop wordt gestuwd. Vlammetje erbij en koken maar op felle, blauwe vlammen. Dit principe is nagenoeg hetzelfde bij alle ­multifuelbranders.

Voorverwarmen

Problemen met de bediening van benzinebranders ontstaan meestal door onvoldoende voorverwarming: de brandstof blijft dan deels vloeibaar en de brander komt niet goed op gang. Het zo essentiële voorverwarmen gaat prima met de kookpunt- of autobenzine die je al in de tank hebt zitten, maar dat geeft, naast schadelijke dampen (autobenzine), van die gele, walmende vlammen die een forse roetaanslag op je fraaie multifuelbrander veroorzaken. Beter kun je voorverwarmen met alcohol of spiritus. Met een klein flesje en pipet doe je de hele vakantie. Vroeger werd ook nog wel eens aanmaakpasta (= ingedikte spiritus) gebruikt, maar dat laat weer andere rommel achter op de brander, terwijl alcohol mooi schoon opbrandt. Voorverwarmen op petroleum duurt aanzienlijk langer. Kook je in de sneeuw of op het ijs, dan moet je zelfs met kookpuntbenzine aanmerkelijk langer voorverwarmen. Zet de multifuelbrander dan het liefst op een isolerende ­ondergrond (hout).

Brander doet het niet meer?

Ten opzichte van de gasbrander heeft de multifuelbrander nóg een nadeel. Gasbranders vragen namelijk nagenoeg geen onderhoud… Benzinebranders gaan vrijwel nooit kapot, maar worden bij gebruik wel smerig. Dat komt omdat overal ter wereld lood en/of andere toevoegingen in de (auto)benzine zitten. Die toevoegingen blijven tijdens het vergassen achter in de brandstofleiding, op de plek waar de vergassing plaatsvindt of bij de sproeier. De ene brandstof (diesel, autobenzine, petroleum, in die volgorde) vervuilt dat kanaal sneller dan de andere (kookpuntbenzine) maar vroeg of laat zal iedere branderbezitter na gebruik met vervuiling worden geconfronteerd en dat vraagt dan acuut om onderhoud. Of je de brander dan ter plekke aan de praat krijgt, hangt af van je ­handigheid en van de constructie van de brander. Vraag daarom bij aanschaf in de winkel hoe je zelf eventuele aanslag uit het binnenste van je benzinebrander en brandstofkanaal kunt verwijderen.

Meest voorkomende onderhoud

Het eenvoudigst te verwijderen valt het residu op de sproeier (plek waar de gasvormige benzine het voorportaal bereikt en waar het wordt gemengd met lucht). Daar zit vrijwel altijd een ingebouwde doorpriknaald die je simpelweg door de branderkop te schudden heen en weer laat bewegen, wat de sproeier doorprikt. Lastiger is het onderhoud van het voorportaal zelf. Goed schoonbranden met Colemanfuel na afloop van iedere tocht kan hier uitkomst bieden: brander met blauwe vlam op vol zetten en laat maar een kwartiertje flink bulderen. Blijft over het onderhoud van het brandstofkanaal, ofwel ‘de slang’. Die moet je schoon ‘raggen’, zoals dat in jargon heet. Bij een behoorlijk aantal branders zit een dunner staaldraadje in het brandstofkanaal dat je heen en weer kunt bewegen. Eventueel met een tang als je de brander lang niet gebruikt hebt en het staaldraad vastzit.

Andere gebreken

Haal je multifuelbrander eens helemaal uit elkaar. Zo leer je hem kennen en bedienen, en ben je beter in staat tot onderhoud. Alle brandermerken leveren setjes reserveonderdelen (extra sproeiers voor verschillende brandstoffen, O-ringetjes, doorpriknaaldje) waarvan het nuttig is om te weten op welke plek die onderdelen thuis horen. Want alhoewel een vuil kanaal tot de meeste problemen leidt, kan er ook een O-ring kapot gaan of, bij oudere branders, kan het leertje van de pomp droog staan. In beide gevallen kun je dan geen noodzakelijke druk opbouwen en moet je het leertje vervangen of insmeren, en de (juiste) O-ring vervangen. Een open deur tot slot voor goed onderhoud is het doornemen van de gebruiksaanwijzing.

Brandstof & vervoer

Niet alleen bij multifuelbranders is het slim om indien mogelijk alle brandstof van huis mee te nemen. Zo hoef je ter plekke nooit op zoek en heb je altijd schone brandstof (Colemanfuel) bij je, waardoor je het onderhoud van je brander tot een minimum beperkt. Maar soms ontkom je er niet aan om pas op de plaats van bestemming brandstof in te slaan. Bijvoorbeeld als je zo lang reist dat je onmogelijk alles van tevoren mee kunt slepen. Of als je per vliegtuig reist. Want daarin kun je uiteraard niet met benzine instappen. Zelfs het meenemen van je brander en brandstoffles kan als je pech hebt tot problemen leiden. Alles wat immers naar benzine ruikt is verboden. Vervoer de brander en lege brandstoffles daarom altijd in de ruimbagage en spoel de fles voor vertrek met een sopje eens lekker schoon. Om spraakverwarring te voorkomen (de verschillen tussen gelood, ongelood, diesel en petroleum zijn alleen al in de Engelstalige landen verrassend inconsequent) ben je goed bezig als je van tevoren uitzoekt hoe de verschillende brandstoffen in je vakantielanden heten.

Gerelateerd

Delen

Waardering
47856
Stem nu !
Bedankt!
Mislukt !

Reacties (1)

  1. Hallo,

    Ik heb een coleman benzinebrander sportster 533 als ik hem aansteek dan komt er eerst een grote vlam en als de vlam wat gaat zakken dan brandt ie ook onder het pitje is dit normaal? Ben er zelf erg van geschrokken heb de brander uitgezet maar de vlam ging niet geljjk uit. Ik was bang dat de brander zou ontploffen heb de vlam met water gedoofd. De brander heb ik van iemand op MP gekocht. Hij vertelde mij dat hij de brander maar 1 keer heeft gebruikt toen hij met zijn kids ging kamperen. Er is Coleman fuel is gebruikt voor de brander.

    Nu is mijn vraag heeft de brander een onderhoudsbeurt nodig of hij kapot?

    Alvast bedankt.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *