Wandelen in Laponia, Zweden

In het noorden van Zweeds Lapland ligt Laponia. Dit UNESCO werelderfgoed strekt zich uit over 9400 km² culturele wildernis. Het ligt in de districten Jokkmokk en Gällivare en bestaat onder andere uit de nationale parken Padjelanta, Sarek, Stora Sjöfallet en Muddus. In Laponia wonen Samen die op een moderne manier rendieren houden. Ze delen het gebied vooral met wandelaars en wilde beesten.

Samen en rendieren
Vanaf de 17e eeuw werd de rendierteelt steeds belangrijker. Door het houden van rendieren versmolten de menselijke gewoontes met de graasbehoefte van de rendieren. Samen-tenten (lavvu) die makkelijk zijn op te zetten, werden mobiele woonruimtes om zo de kuddes te kunnen volgen. Ook nu nog is de rendierhouder afhankelijk van de seizoensgebonden migratie van zijn dieren. Weersomstandigheden die hierop van invloed zijn zullen natuurlijk elk jaar anders zijn. De rendiertrek dus ook. In Laponia, door de Samen Mijá Ednam genoemd, leven ongeveer driehonderd rendierhouders die gezamenlijk zo’n 50.000 rendieren hebben. De Sami-cultuur is een van de redenen dat Laponia in 1996 de werelderfgoedstatus kreeg van UNESCO.

Zichtbare en onzichtbare historie
De duizenden jaren oude sporen van de mens zijn in Laponia te vinden in de vorm van culturele resten zoals nederzettingen en dierenvallen. De oudste hiervan, 7000 jaar oud, liggen rondom de grote bergmeren. Hier duiden vuurplaatsen, kookputten en pijlpunten op vroegere bewoning. Een deel van de culturele historie kun je echter niet zien. Dat is de kennis die de lokale bevolking van het landschap heeft. Over plaatsnamen, oude routes en heilige bergen. Om de Samen te helpen met het bewaren van hun tradities is onder andere het beheer van de wandelpaden in nationaal park Padjelanta, en de hutten die hierin liggen, aan hen overgedragen.

Laponia is dus niet alleen een indrukwekkend gebied waarin je vele trektocht kunt maken, het is ook een UNESCO werelderfgoed met een rijke historie en hopelijk een mooie toekomst.

Foto 1: Njunjesstugan aan het Pandjelantaleden. (Sander van der Werf)
Foto 2: Rendieren in de sneeuw. (Sander van der Werf)
Foto 3: De ‘koningin van Lapland’, Áhkká, in Stora Sjöfallet. (Sander van der Werf)
Foto 4: Wandelaars bij resten van een Samen hut. (Sander van der Werf)

Gerelateerd

Delen

Waardering
50109
Stem nu !
Bedankt!
Mislukt !

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *